- ب ب +

ترامپ، هرمز و ماهی قرمز

در میانه‌ی جنگ آنگاه که اخبار و روایت‌های گوناگون اوج می‌گیرند و خیز بر می‌دارند و حتی برخی متخصص رسانه‌ای را در خود غرق می‌کنند - اخبار و روایت‌هایی که بعضاً حتی صحت و سقم‌شان هم مشخص نیست - سخن گفتن و روایت کردن از واقعیات، آن‌گونه که هستند نه آن‌گونه که دشمن آن را بازنمایی می‌کند، اهمیت و ضرورتی مضاعف پیدا می‌کند. البته نه به شکل آنچه که در هجوم اخبار و اطلاعاتی می‌بینیم و امکان رمزگشایی‌ آن‌ها برای مخاطب مشخص نیست بلکه به شکلی که اولویت‌ها را به شیوه‌ای منطقی برای مخاطب مشخص کند، ارتباط منطقی میان پدیده‌ها را تشریح کرده و توجه مخاطب به سمت و سویی رهنمون شود که در حالت عادی چندان مد نظر قرار نمی‌گیرند. چهارصد و بیست‌وسومین شماره «صدای ایران»، تقدیم می‌شود به روح مطهر، شهید فاضل زارعی‌فر، از اعضای سپاه پاسداران که در حمله تروریستی آمریکایی-صهیونی به بندر لنگه در جنگ تحمیلی سوم به شهادت رسید.

ترامپ، هرمز و ماهی قرمز

* «او حافظه یک ماهی قرمز را دارد!» این را یک کمدین آمریکایی خطاب به دونالد ترامپ گفته بود. کنایه از اینکه ترامپ با هر بار وعده و لفاظی جدید، یادش می‌رود قبلاً چه‌ها گفته بود. رئیس‌جمهور آمریکا در جدیدترین لفاظی دوباره حرف‌هایی بر زبان رانده که هرچند فوراً تیتر رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی شد، اما یادش رفته بود که ناظر به موضوع مورد بحث، پیش از این چه گفته و چه عملکردی در میدان داشته است. او در مطلبی که در شبکه اجتماعی شخصی‌اش منتشر کرده، تنگه هرمز را بخشی از حریم ایالات متحده آمریکا معرفی کرده است. حافظه دیگران، به گفته آن کمدین آمریکایی، به اندازه حافظه ترامپ نیست که لاف‌های پیشین او را از یاد برده باشند.


ترامپ اولین مرتبه نیست که چنین ادعاهای گزافی را بر زبان جاری می‌کند. سکان‌دار کاخ سفید پیش از این بارها در مورد دیگر مناطق دنیا هم چنین ادعاهایی مطرح کرده؛ از خود جزیره خارگ در جنگ ۴۰ روزه گرفته تا گرینلند، کانال پاناما، ونزوئلا، کانادا و چند منطقه دیگر در دنیا. عقلای کاخ سفید باید دستیاری در کنار ترامپ بگذارند تا هر بار که نیت راندن چنین هزل‌هایی را بر زبان داشت، در لحظه سوابق و دسته‌گل‌های پیشین رئیس‌جمهور را یادآوری کند. یادآوری کند که تکرار مدام چنین خزعبلاتی بیش از همه خود او و دولت آمریکا را سبک خواهد کرد. هرچند بعید است کسی که به دزدیدن مسئول یک کشور دیگر در روز روشن افتخار می‌کند، به چنین چیزهایی اهمیت دهد.

فارغ از سخن بزرگی که ترامپ بر زبان رانده، اما یک واقعیت دیگر هم نشان می‌دهد که حداقل در فقره اخیر، ادعای مالکیت بر تمامیت ارضی ایران گنده‌تر از دهان اوست. رئیس‌جمهور کم‌حافظه یادش رفته که چند ماه قبل جنگ را با نیت تجزیه ایران آغاز کرد و بعد از ۴۰ روز نبرد، از هدف راهبردی تجزیه ایران به باز کردن مجدد تنگه هرمز رضایت داده و مضحک آنکه در انجام همین قلم هم ناتوان مانده است. هرمز از هفته اول جنگ الی یوم هذا تحت کنترل و اراده ایرانی است. ایرانی‌ها هستند که تصمیم می‌گیرند هرمز باز باشد یا بسته و چه کسانی از آن عبور کنند و چه کسانی از آن عبور نکنند. حال، کسی که بیش از ۶ ماه است در تغییر این وضعیت ناتوان مانده، چگونه جرئت می‌کند بلوف‌های دیگری مطرح کند که نه‌تنها او، بلکه بزرگ‌تر از او هم در تحقق آن عاجزند؟

حافظه افکار عمومی و رسانه‌ها و تحلیل‌گران، به مانند حافظه رئیس‌جمهور، به ماهی قرمز شباهت ندارد که یادشان رفته باشد همین رئیس‌جمهور در مقاطعی از ۶ ماه گذشته برای بازگشایی تنگه راهبردی هرمز دست به دامن بسیاری از کشورهای جهان شد؛ از کشورهای اروپایی عضو ناتو گرفته تا کره جنوبی و حتی عمان. خروجی؟! وضعیتی که این روزها در هرمز می‌بینیم، عیار مسلم ادعاهای ترامپ است. مسیری که در حال‌وروزانه پیش از جنگ بین ۱۱۰ تا ۱۳۰ فروند شناور از آن عبور می‌کرد، حالا سوت و کور است. تبعات و تکانه‌هایش هم دارد خودش را در مقیاس اقتصاد جهانی و عالم سرمایه‌داری، به مرکزیت سازوکارهای مالی ایالات متحده، خودش را نشان می‌دهد.

ترامپ استاد مسلم ایجاد مشکل و در ادامه هم دست‌وپا زدن خودش در آن است. خروج آمریکا از برجام در زمان ریاست‌جمهوری اول ترامپ منجر به توانایی‌های بعدی ایران در مسائل هسته‌ای و غنی‌سازی‌های سطح بالاتر اورانیوم شد. در ادامه، برای حل مسئله هسته‌ای و محدود کردن توانایی‌های موشکی و محو گروه‌های مقاومت در قالب ائتلاف مشترک آمریکایی-اسرائیلی، به ایران لشکرکشی کرد. مشکلات و معضلات پیش که حل نشد، بلکه معضل جدیدی هم به نام تنگه هرمز به آن اضافه شد. معضل جدیدی که حالا تبدیل به باتلاق او و کشورش شده است. شاید بهتر باشد هر بار که رئیس‌جمهور آمریکا هوس گفتن چنین مهملاتی را پیدا کرد، کسی به او یادآوری کند که او همان کسی است که از ترس انتقام ایران در کامیون حمل غذا پنهان شد و فرار کرد!